Iruña-Veleia gehiago

GAUZA batzuk agertzen zaizkigu behin bizitzan, modu okerrean gainera, baina betiko geldi-tzen dira gurekin, gustatu ala ez gustatu, modu oker horretan. Kasu horietan hobe dugu gehiegi ez kexatzea eta ohitura, edo egonarria, edo ataraxia (greziarrek esaten zuten bezala) landu lehenbailehen, etsipen gorrienean ez erortzeko. Milaka adibide jarri ahal dut, baina orain Iruña-Veleiakoa dut buruan. Grafitoen aurkikuntza plazara atera zen unetik ez dugu bakerik izan. Grafitoak gurekin egongo dira heriotzaren ordura arte. Erraza zirudien pentsatzea afera laster argituko zela, iritziak alde batera utzi eta froga zientifikoetan oinarritutako hipotesi sendoak, hau da, egiak, beste froga zientifikoek kontrakoa demostratu arte, izango genituela hizpide. Ez da horrela gertatu. Grafitoak faltsuak direla nahikoa argi gelditu den arren, batzuek uste dute egiazkoak direla. Uste, bai, uste. Iritzia metodo zientifikoaren gainetik jarri da. Irizpide arrazionalen gainetik bihotzaren saltsa emozionala nahiago dute batzuek.

Orain dela gutxi sortu da Gasteizen grafitoen aldeko plataforma bat; froga zientifiko gehiago eskatzen dute, bai, baina oinarrian grafitoen egiazkotasunaren aldeko mugimendua da. Haserretuko dira nirekin hau irakurtzen badute, baina argi dago ez direla konformatzen lan arkeologiko sakonak eskatzen duen metodo geldo, aspergarri eta nekosoarekin. Sentimendua nagusitzen zaie. Niri gustatuko litzaidake grafitoak egiazkoak izatea, jakina, baina errealitatea egoskorra da. Gabriel Arestiren poema baten zati bat etorri zitzaidan gogora plataformaren manifestua irakurri nuenean: "nahiago nuke/ iberiar eskrituran/ eskribitu,/ nahiago nioke/ grekotik/ hartu dugun/ teknik hitz bakoitzari/ euskal hitz egoki bat/ kausitu,/ eztadin honela/ nirekin hasarra/ inor,/ eztezan inork/ nigan/ euskeraren kontrako gorrotorik/ bila.." Grafitorik gabe bizi gaitezke, grafitorik gabe bizi izan gara, Arestik grafitorik gabe idatzi zien, gaur egun, plataformako lagunok, grafitorik gabe mila liburu dugu euskaraz irakurtzeko.