 |
|
|
|
Zirrikituetatik begira
|
|
Bidezidorrak
|
|
Ixiar Rozas
|
|
 |
"Bidexka batean ibiltzea bertatik igaro direnen urratsak zeharkatzea da. Bere trazu zehatzak, marraztu eta desmarrazten dena, gizon-emakumeen harremanen joan etorrien istorioa markatzen du. Lurraldea deitzen diote nekazari herri zaharrenek bere ehunaren diseinuari", idazten du Ramón Vera mexikarrak Veredas, "Historias en los filos del mundo" liburuan. Azaleko argazkia Cañón Zapata izeneko gunean aterata dago, autoaren barruan mugaren zaindaria, leihoa jaitsita du, ukabila leihotik kanpora harro, zerbait ari da esaten deiadarka. Leihoz bestaldera, istorio guztiek ezkutatu behar dutena. Mexiko eta Estatu Batuen artean dauden ehunka kilometroko harresia zeharkatzen saiatzen direnen egunero bizi duten irudia. Arizonako harresiak bakarrik 500 kilometro ditu. Muga esangaitz horretan dramez betetako une ahaztezinak grabatu zituen Chantal Akerman zinegile belgikarrak, igarotze eta itxarote uneak kamararekin harrapatu ohi dituenak, De l´autre côte dokumentalean.
Ahozkotasunez betetako istorioak azaltzen ditu Ramón Verak liburuan zehar, hitza pertsonaien ahotik zuzenean dator irakurlearengana, narratzaile bilakatzen du istorio bakoitzaren protagonista, eta idazlearena, luma baino, grabagailua dirudi, azken finean istorioekin musikarekin bezalaxe gerta-tzen baita. Liburuaren hasieran dauden aipuetako batean honela dio Tom Waits musikariak: "Ontzi bitxiak dira, azkar mugitzen dira… Eta ez badituzu harrapatzen euren bidea jarraitzen dute".
Veredas-eko bidezidorrak eguneroko istorioez beteta daude, izan ere, Ramónek berak idazten duen bezala, "Batzuetan iruditzen zait istorioak eskusoinuak bezalakoak direla eta gure hondartzetan pilatzen ditugula haiek biziarazteko, behin eta berriro haien hotsa entzuteko. Istorio horietako bakoitza ibiltzeke geratzen den zidorra da". Mexikoko mugaz gaindi, Brasil, Europa edo Estatu Batuetara garamatza idazleak. Bidezidorretako bat, esaterako, New Yorkeko Central Parkean amaitzen da, ezkutuko maitasun bat zeharkatzen du, Verak, lurrarekiko, gizon-emakumeekiko, eta, batez ere, egunero eskubideak urratuta dituzten komunitateei agertzen dien maitasun berarekin. |
|
|
|
|
|
|
